Chiều 15/10, tại Hà Nội, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng chủ trì chương trình Thủ tướng Chính phủ đối thoại với thanh niên năm 2026. Chương trình do Bộ Nội vụ, Văn phòng Chính phủ và Trung ương Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh phối hợp tổ chức, nhân dịp kỷ niệm 70 năm Ngày truyền thống Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam (15/10/1956 - 15/10/2026).
Trong khuôn khổ buổi đối thoại, vấn đề việc làm trước làn sóng AI, tự động hóa và chuyển đổi số nhận được nhiều sự quan tâm của các đại biểu thanh niên.
Tại chương trình, đại biểu Nguyễn Thị Như Quỳnh - Kỹ sư Công ty cổ phần nghiên cứu, phát triển và ứng dụng robot hình người VinDynamics, mong muốn được làm rõ những giải pháp trọng tâm nhằm hỗ trợ tạo việc làm cho thanh niên trong bối cảnh thị trường lao động biến đổi nhanh chóng, đặc biệt khi hiện nay có khoảng 1,6 triệu thanh niên chưa có việc.
Đại biểu Nguyễn Thị Như Quỳnh - Kỹ sư Công ty cổ phần nghiên cứu, phát triển và ứng dụng robot hình người VinDynamics (Ảnh: VGP).
Trả lời câu hỏi trên, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải nhận định khoa học, công nghệ, đặc biệt là AI đang làm thay đổi sâu sắc thị trường lao động.
“Theo các nghiên cứu, phát triển của AI đang thay đổi trình độ của người lao động, tạo ra những việc làm mới, nhưng bên cạnh đó cũng làm khó khăn cho một bộ phận, nhất là những người lao động chưa qua đào tạo, không theo kịp tiến bộ khoa học công nghệ”, Bộ trưởng nhấn mạnh.
Theo số liệu được Bộ trưởng dẫn số liệu từ Cục Thống kê, trong quý III/2026, tỉ lệ thất nghiệp của thanh niên Việt Nam trong độ tuổi 15-24 là 9,07%, cao hơn hơn 4 lần mức thất nghiệp chung của cả nước (2,22%). Trong đó, số thanh niên thuộc nhóm “ba không” lên tới 1,6 triệu người, chiếm 11,2%. Đây là nhóm không có việc làm, không tham gia học tập và không tham gia đào tạo.
Dù vậy, Bộ trưởng cho biết tỉ lệ này vẫn thấp hơn mức bình quân toàn cầu, khoảng 20%, và mức bình quân của khu vực Đông Nam Á, khoảng 16%.
Theo Bộ trưởng Nguyễn Tiến Hải, một trong những nguyên nhân cho những con số trên nằm ở sự lệch pha giữa đào tạo và nhu cầu của thị trường lao động. Cùng với đó, cơ hội tiếp cận giáo dục, thông tin nghề nghiệp và việc làm của thanh niên chưa đồng đều, nhất là tại vùng sâu, vùng xa và vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải trả lời câu hỏi (Ảnh: VGP).
Bên cạnh đó, một bộ phận thanh niên còn thiếu kinh nghiệm, thiếu kỹ năng tiếp cận nghề nghiệp và chưa nỗ lực trong tìm kiếm việc làm. Bộ trưởng cũng đề cập tình trạng một số người trẻ còn tâm lý không muốn tìm việc, không muốn đi làm do bảo bọc từ gia đình.
Trước tình trạng trên, để giải quyết bài toán việc làm cho thanh niên, Bộ trưởng Nguyễn Tiến Hải cho rằng cần triển khai đồng bộ nhiều nhóm giải pháp. Theo đó, giải pháp chung là phải nâng cao nhận thức của các cấp, các ngành, nhận thức của thanh niên về học tập, đào tạo, nhất là học nghề và xác định việc làm cho chính bản thân mình.
Thứ hai, cần tiếp tục thực hiện hiệu quả các giải pháp phát triển kinh tế - xã hội để tạo thêm việc làm mới. Một nhiệm vụ trọng tâm khác là đẩy mạnh đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao trình độ và kỹ năng nghề cho người lao động, trong đó chú trọng kỹ năng công nghệ thông tin, đáp ứng yêu cầu của thị trường trong bối cảnh chuyển đổi số.
Bộ trưởng cũng cho biết Bộ Nội vụ đang tiếp tục tổ chức thực hiện đồng bộ, hiệu quả các quy định, chính sách, pháp luật của Nhà nước về vấn đề lao động, việc làm. Trong đó có việc thực hiện Kết luận số 62 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về nâng cao năng suất lao động gắn với phát triển thị trường lao động đồng bộ, hiện đại, hiệu quả trong tình hình mới.
Bộ cũng tham mưu triển khai các giải pháp tạo việc làm bền vững tại khu vực nông thôn, đô thị và vùng đồng bào dân tộc thiểu số, qua đó đào tạo nguồn nhân lực phục vụ giai đoạn phát triển mới.
Theo Bộ trưởng, Bộ Nội vụ sẽ tăng cường theo dõi diễn biến thị trường lao động trong nước và ngoài nước để nâng cao chất lượng phân tích, dự báo thị trường lao động và xây dựng cơ sở dữ liệu người lao động, kết nối với sàn giao dịch việc làm quốc gia.
Cũng trong phần đối thoại, Bộ trưởng nhấn mạnh sự phối hợp giữa Bộ Nội vụ và Bộ Giáo dục và Đào tạo trong bảo đảm công tác đào tạo, nhất là đào tạo nghề, gắn với nhu cầu thực tế của thị trường. Ngoài ra, Bộ Nội vụ sẽ chú trọng nâng cao chất lượng lao động thanh niên đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, bảo đảm các chương trình thực chất và hiệu quả hơn.
Các tổ chức dịch vụ việc làm công cũng được định hướng tăng cường phối hợp với cơ sở giáo dục, doanh nghiệp và chính quyền địa phương để tư vấn nghề nghiệp, giới thiệu việc làm, đặc biệt cho học sinh, sinh viên mới tốt nghiệp.
