Vòng đàm phán hòa bình mới nhất do Mỹ làm trung gian ở Abu Dhabi nhằm chấm dứt cuộc xung đột kéo dài nhiều năm giữa Nga và Ukraine đã kết thúc với một kết quả hữu hình: Thỏa thuận về việc trao trả một số lượng lớn tù nhân chiến tranh.
Tuy nhiên, vẫn chưa có thông báo cụ thể nào khác được đưa ra về các bước tiến nhằm chấm dứt cuộc xung đột tồi tệ nhất tại châu Âu kể từ Thế chiến II. Giờ mọi sự chú ý đều đổ dồn vào những động thái tiếp theo của các nhà trung gian Mỹ.
Theo AFP, sau cuộc đàm phán, các Đặc phái viên Mỹ, Steve Witkoff và Jared Kushner, sẽ lần lượt gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky trong ngày 12/11.
Hai vị Đặc phái viên đang nỗ lực tận dụng những "cơ hội" được mở ra từ 2 ngày đàm phán tại Abu Dhabi về việc chấm dứt cuộc chiến ở Ukraine.
Hai vị quan chức Mỹ sẽ tới thủ đô Moscow của Nga trước để gặp Tổng thống Putin, sau đó bay đến Dublin (Ireland) – nơi ông Zelensky đang chuẩn bị tham dự các cuộc họp với châu Âu – để báo cáo lại kết quả với nhà lãnh đạo Ukraine.
Ông Kushner cho biết, cuộc gặp với ông Putin sẽ tập trung vào việc "rà soát lại những nội dung đã thảo luận" tại Abu Dhabi, đồng thời "nỗ lực đạt thêm tiến triển đối với một số vấn đề đã được bàn thảo, vì chúng tôi nhận thấy một vài cơ hội và khả năng mở ra hướng giải quyết".
Đối với ông Zelensky, hai vị Đặc phái viên sẽ "tiếp tục nghiên cứu sâu hơn một số ý tưởng đã được đưa ra trong ngày hôm nay".
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Tổng thống Nga Vladimir Putin. Ảnh: Hromadske
Về phần mình, khi đặt chân đến Ireland, ông Zelensky cho biết có thể xuất hiện một "cửa sổ cơ hội" để chấm dứt cuộc xung đột trước năm 2027.
"Điều quan trọng là phía Mỹ đến gặp ông Putin với những đề xuất cụ thể. Tôi rất mong họ sẽ trở lại Dublin cũng với những đề xuất cụ thể như vậy", ông Zelensky nói, đồng thời cho biết dù vẫn còn hoài nghi, nhưng "vẫn có hy vọng".
Ông cũng hoan nghênh điều mà ông gọi là "sự thay đổi trong giọng điệu" từ phía Mỹ liên quan đến khả năng châu Âu tham gia vào các cuộc đàm phán do Washington làm trung gian, nhận xét rằng "phía Mỹ đang tiếp cận vấn đề này theo hướng tích cực hơn, cởi mở hơn".
Sau 2 ngày đàm phán tại Abu Dhabi, các bên tham chiến đã nhất trí thực hiện một cuộc trao đổi tù nhân quy mô lớn – theo lời ông Kushner, đây là cuộc trao đổi "lớn nhất" từ trước đến nay – dù không bên nào đưa ra con số cụ thể.
Ông Zelensky cho biết, Kiev đang chờ phản hồi từ Moscow về khả năng trao đổi tù nhân, với quy mô có thể lên tới "1.000 người đổi lấy 1.000 người, thậm chí có thể là 1.200 người". Ông cũng cho biết các bên đã thảo luận "chi tiết hơn nhiều" về vấn đề bảo đảm an ninh.
Liên quan đến vấn đề lãnh thổ, trong các phát biểu vào ngày 11/11, Tổng thống Ukraine đã nhắc lại lập trưởng kiên quyết của mình về Donbass.
Phát biểu tại một cuộc họp báo chung với Thủ tướng Ireland Micheal Martin ở Dublin, ông Zelensky cho biết các nhà đàm phán Mỹ thường xuyên nêu vấn đề Donbass như một phần trong nỗ lực đạt được một thỏa thuận hòa bình.
Tuy nhiên, theo Kyiv Post, nhà lãnh đạo Ukraine khẳng định Kiev sẽ không từ bỏ lãnh thổ để chấm dứt cuộc chiến.
Ông Zelensky cũng cho biết Washington đang xem xét các đề xuất thay thế khác nhưng từ chối tiết lộ chi tiết, đồng thời nhấn mạnh rằng mọi tiến triển sẽ phụ thuộc vào việc liệu Mỹ có sẵn sàng gây áp lực lên Moscow hay không.
Về phần mình, sau các cuộc đàm phán 3 bên mới nhất, ông Vladimir Medinsky, trợ lý Tổng thống Nga và người dẫn đầu phái đoàn Nga, khẳng định Moscow sẽ chỉ cảm thấy hài lòng sau khi giành chiến thắng và ký kết một thỏa thuận dựa trên các điều kiện của chính mình.
"Chỉ khi chúng ta giành chiến thắng và ký kết một thỏa thuận hòa bình theo các điều kiện của chúng ta", ông Medinsky nói trong một cuộc phỏng vấn với đài truyền hình Vesti của Nga, khi được hỏi liệu phía Nga có hài lòng với kết quả của cuộc đàm phán hay không.
Trưởng đoàn đàm phán Ukraine, ông Rustem Umerov, thừa nhận rằng những bất đồng lớn vẫn tồn tại bất chấp các cuộc thảo luận vừa qua.
"Trong 2 ngày này, các bên đã có thể trực tiếp trình bày lập trường của mình, nhưng vẫn còn đó những khác biệt đáng kể", ông Umerov cho biết.
Minh Đức (Theo TASS, Kyiv Post, France24)
