Phần Lan gần đây đã công bố gói hỗ trợ quân sự thứ 31 dành cho Ukraine, với giá trị 98 triệu Euro (114 triệu USD). Đây là một phần trong chuỗi cam kết liên tục của Helsinki nhằm hỗ trợ Kiev trong cuộc xung đột kéo dài với Nga.
Gói hỗ trợ mới nhất này được Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb phê duyệt cuối tuần qua dựa trên đề xuất từ chính phủ, nhưng nội dung cụ thể không được tiết lộ công khai vì lý do an toàn hoạt động và bảo mật.
Bộ trưởng Quốc phòng Phần Lan Antti Häkkänen nhấn mạnh rằng gói này được chuẩn bị theo lịch trình khẩn cấp để đáp ứng những nhu cầu cấp bách nhất của Ukraine.
"Phần Lan sẽ tiếp tục hỗ trợ Ukraine bằng tài sản quốc phòng trong năm 2026 thông qua chương trình mua sắm từ ngành công nghiệp quốc phòng của chúng tôi", Bộ trưởng Häkkänen cho biết.
Đằng sau gói hỗ trợ này là một chiến lược dài hơi mà Helsinki đã xây dựng không lâu sau khi Nga – nước láng giềng phía Đông của Phần Lan với đường biên giới chung dài tới 1.340 km – phát động chiến dịch quân sự ở Ukraine vào năm 2022.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb tại Helsinki, ngày 19/3/2025. Ảnh: Getty
Vào thời điểm đó, quốc gia Bắc Âu đã nhanh chóng từ bỏ sự thận trọng truyền thống trong chính sách an ninh, tăng cường hợp tác quân sự với NATO và khởi động việc hỗ trợ có hệ thống cho Ukraine, từ các hoạt động chuyển giao bí mật đã phát triển thành quan hệ đối tác chiến lược quy mô lớn.
Phần Lan đã giữ bí mật hoàn toàn các gói viện trợ quốc phòng đầu tiên. Nguồn gốc của các thiết bị chủ yếu được xác định thông qua tình báo nguồn mở (OSINT). Cách tiếp cận kín đáo này cho phép chuyển giao vũ khí cho Ukraine mà không gặp phải sự chậm trễ về chính trị và không làm suy yếu khả năng sẵn sàng chiến đấu của Phần Lan vào thời điểm nước này chưa phải là thành viên NATO.
Sau khi gia nhập liên minh xuyên Đại Tây Dương vào năm 2023 và sửa đổi chiến lược quốc phòng quốc gia, Helsinki dần mở rộng phạm vi hỗ trợ và chuyển sang các công cụ dài hạn, bao gồm sản xuất đạn dược, tham gia các sáng kiến quốc tế, khởi động các chương trình mua sắm mới và các dự án quốc phòng chung với Kiev.
"Công thức" hỗ trợ của Phần Lan bao gồm việc chuyển giao từ kho dự trữ hiện có sang đầu tư công nghiệp và sản xuất tùy chỉnh theo nhu cầu của Ukraine. Điều này giúp tránh làm suy yếu kho vũ khí của chính Phần Lan, đồng thời thúc đẩy ngành công nghiệp quốc phòng nội địa.
Kể từ năm 2022 đến nay, tổng giá trị hỗ trợ quân sự của Phần Lan cho Ukraine đã đạt khoảng 3,1 tỷ Euro (3,6 tỷ USD). Các gói trước đó, như gói thứ 30 trị giá 100 triệu Euro (116 triệu USD) vào tháng 10/2025, bao gồm đạn dược, thiết bị và hỗ trợ hậu cần.
Danh sách thiết bị đã chuyển giao bao gồm hơn 20 xe bọc thép Sisu XA-180/185, 23 khẩu pháo phòng không ItK 61, hàng trăm khẩu pháo chống máy bay khác, pháo tự hành 122 PSH 74, pháo kéo 152 K89 và 130 K54, 6 xe dò mìn Leopard 2R, cùng với đạn dược, vũ khí nhỏ, thiết bị bảo hộ và công binh.
Gói thứ 31 tiếp nối mô hình này, tập trung vào đạn dược và thiết bị không được công bố chi tiết, phù hợp với các gói gần đây như thứ 27, 28 và 30.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã cảm ơn Phần Lan về gói viện trợ mới và đóng góp của nước này vào sáng kiến Danh sách Yêu cầu Ưu tiên của Ukraine (PURL) do NATO dẫn dắt.
Hiện quan hệ đối tác quốc phòng giữa Helsinki và Kiev đã vượt xa việc chuyển giao vũ khí. Phần Lan đã tham gia công tác đào tạo từ tháng 8/2022, bắt đầu với khóa huấn luyện tại Anh cho các đơn vị Ukraine về chiến thuật địa hình rừng và đầm lầy, bắn súng và hoạt động đơn vị nhỏ. Sau đó, mở rộng đến huấn luyện phi hành đoàn Leopard 2R về kỹ thuật và rà phá mìn.
Helsinki tham gia các liên minh quốc tế như liên minh pháo binh (cung cấp đạn dược), liên minh bọc thép (hỗ trợ Leopard 2R), liên minh IT (an ninh mạng và số hóa), liên minh hàng hải (do Anh và Na Uy dẫn dắt cho drone hải quân và phòng thủ bờ biển), và liên minh dân sự (xây dựng nơi trú ẩn và bảo vệ cơ sở hạ tầng).
Phần Lan cũng xác nhận Ukraine có quyền sử dụng vũ khí Phần Lan để tấn công vào các mục tiêu sâu bên trong lãnh thổ Nga.
Cùng với các nước Bắc Âu và Baltic, Phần Lan đồng lãnh đạo Lữ đoàn Nordic-Baltic (NB8) để đào tạo 3.000-5.000 nhân sự Ukraine từ năm 2025, cung cấp thiết bị, huấn luyện viên và hỗ trợ.
Việc đóng góp 100 triệu Euro để mua tên lửa tầm xa và hệ thống không người lái từ Mỹ cho Ukraine trong khuôn khổ sáng kiến PURL và đóng góp 30 triệu Euro cho chương trình đạn pháo do Cộng hòa Séc dẫn dắt là những ví dụ cụ thể.
Ngoài ra, quốc gia Bắc Âu cũng ủng hộ sử dụng tài sản Nga bị đóng băng ở EU để mua đạn dược cho Ukraine.
Đặc biệt, lĩnh vực thông tin đã chứng tỏ tầm quan trọng. Dữ liệu vệ tinh do công ty ICEYE của Phần Lan cung cấp cho phép giám sát gần như liên tục vào năm 2025, đạt tới 20-24 hình ảnh mỗi ngày cho một khu vực duy nhất của tiền tuyến. Điều này đã tăng cường đáng kể khả năng của Ukraine trong các hoạt động phản pháo, phát hiện chuyển động của đối phương và lập kế hoạch tác chiến.
Rõ ràng, đằng sau gói hỗ trợ thứ 31 của Phần Lan cho Ukraine là quan hệ đối tác ngày càng phát triển cả về chiều sâu và bề rộng.
"Công thức" của Phần Lan không chỉ là viện trợ mà còn là tích hợp Ukraine vào không gian quốc phòng châu Âu, từ đó củng cố vai trò của nước này như một đồng minh đáng tin cậy, góp phần gia tăng sức mạnh răn đe và thúc đẩy hòa bình bền vững ở "cựu lục địa".
Minh Đức (Theo European Pravda, Militarnyi)
