Nghĩ từ vụ phạt xe gần nửa tỷ

Choáng váng, kể cả với các loại xe sang trị giá vài tỷ, huống gì cái xe này khi mua lại năm 2022 có 45 triệu, theo đánh giá thì bây giờ… 10 triệu cũng khó bán.

Được biết, chủ xe hiện tại làm nghề thầu phụ cốp pha, hàng ngày chạy cái xe này đi làm. Cảnh sát giao thông đã nhiều lần gửi giấy báo nhưng ông đều… không nhận được, tới lúc phải điều tra lần ngược thì truy ra chủ hiện tại. Tức xe đã qua nhiều chủ, và đều… không làm thủ tục mua bán, chuyển giao.

Thêm nữa, vì xe cũ nên… chủ quan, hỏng công tơ mét nhưng không sửa, hết hạn kiểm định từ năm 2023, nhưng vì xe đã quá cũ, muốn kiểm định để đăng kiểm thì phải sửa và thay thế khá nhiều phụ tùng, thôi thì… kệ. Nghĩ là chỉ chạy loanh quanh cũng chả sao?

Nhưng là cái ông công tơ mét đã hỏng kia nó hại chủ, chạy vượt tốc độ nó không báo cho người lái biết là ông đã chạy quá tốc độ. Nhiều người có xe xịn rồi, google maps xịn xò rồi, nhưng vẫn lắp thêm cái Vietmap, bởi nó thuần Việt, nó hiểu đường sá Việt và người Việt hơn, tức là an tâm để nó dẫn đường và nhắc nhở hơn. Lắp nó, anh có muốn chạy ẩu cũng khó, ví như quá tốc độ, nó sẽ nhắc liên tục để anh sốt ruột mà phanh lại, nhất là khi lởn vởn số tiền phạt trong đầu, chứ quả là hệ thống biển báo của ta cũng còn nhiều vấn đề để nói, thậm chí còn bị đưa ra cả các cuộc họp HĐND một số tỉnh vì sự vô lý, ví như ông Ngô Khắc Ngọc, đại biểu HĐND tỉnh Gia Lai đã phát biểu trong một phiên họp về cái con đường 19 rằng: "Từ Quy Nhơn đi Pleiku dài 167km, nhưng có đến 42 biển báo giới hạn tốc độ. Với mật độ dày như thế, trung bình các phương tiện di chuyển khoảng 3,5km thì phải điều chỉnh tốc độ theo biển báo. Theo thiết kế vận tốc tuyến 80km/h thì quãng đường này sẽ đi trong 2,5 giờ, nhưng do biển báo hạn chế tốc độ quá nhiều, thời gian tăng lên 4 giờ. Đặc biệt, việc cắm biển báo giới hạn tốc độ 40km/h qua trường học từ khung thời gian 6h30 đến 17h30 là không phù hợp, bởi học sinh chỉ tập trung trước cổng trường trong một vài khung giờ cố định từ thứ Hai đến Sáu".

Nhưng đã có biển báo thì phải tuân thủ, và cái Google Maps hoặc Viet Map nó giúp ích rất nhiều cho người lái xe bảo toàn… ví.

Dân ta, tất nhiên một nhóm nhỏ thôi, lâu nay thường lười và liều. Tôi từng chứng kiến những bãi tạm giữ xe máy lưu cữu từ ngày này sang năm khác, rất xót ruột, hỏi thì được biết: xe vi phạm bị giữ và họ bỏ luôn. Đơn giản vì toàn xe cũ, xe không giấy tờ, đến nhận thì tiền cá quá tiền cơm, tiền phạt nhiều hơn giá trị xe. Bèn bỏ.

Cũng chứng kiến nhiều tiệm buôn bán có tới mấy chiếc xe máy cũ cho nhân viên chạy toàn loại không giấy tờ. Như hiện nay là các tiệm giao ga chẳng hạn, nhìn những cái xe máy chở bình ga chạy ngoài đường, không thót tim mới lạ.

Nhưng đấy là… xưa, giờ khác rồi.

Như tôi, nhát gan, khi cái phần mềm VNeTraffic xuất hiện thì cài ngay. Và hàng tuần, dẫu biết nếu có gì nó sẽ hiện thông báo lên, nhưng vẫn chủ động vào thủ công để xem tình hình xe mình, nhỡ… thông báo trục trặc?

Bây giờ có cái VneID với VneTraffic, mọi thứ liên quan nó hiển hiện hết trong ấy. Cũng như vài ứng dụng số nữa, ví như eTaxMobile, các ứng dụng bưu điện… tiện lợi vô cùng.

Tất nhiên muốn nó tiện lợi thì anh phải tuân thủ nó. Như cái anh chủ xe bị phạt rất nặng kia, nếu tuân thủ sẽ không đến mức bị phạt cao như thế. Ấy là khi mua bán xe thì làm thủ tục, cài các ứng dụng liên quan, khi vi phạm sẽ được báo ngay, thì cùng lắm, bị phạt vài ba lần rồi… sợ, sẽ chạy dè dặt trữ tình đằm thắm nhẹ nhàng duyên dáng hơn, không để vi phạm tới 96 lần, dồn cục lại tới nửa tỷ bạc.

Có người chép miệng theo kiểu cũ: Như thế này thì… bỏ xe chứ tiền đâu mà nộp. Khổ là, giờ có muốn bỏ xe cũng chả được. Tất cả nó đã lồ lộ hiển thị hết trên ứng dụng rồi, trong VNeID rồi, chạy đẳng trời.

Một luật sư cho biết trên một tờ báo: "Trước đây việc quản lý hành chính dân cư chưa hoàn thiện thì hành vi trốn tránh các nghĩa vụ có thể thực hiện được, cơ quan chức năng khó tìm kiếm, phát hiện, thực thi việc xử phạt, cưỡng chế.

Còn trong điều kiện hiện nay, việc có căn cước công dân gắn chíp, hệ thống định danh điện tử, quản lý công dân bằng dữ liệu điện tử thì các khó khăn của cơ quan chức năng đã giảm bớt, các hành vi trốn tránh không còn điều kiện để tồn tại".

Quả là, với những ứng dụng số như bây giờ, từng người dân phải tự nâng mình lên cho phù hợp để sử dụng nó, chứ không thể thờ ơ như trước.

Như cái vụ 3 ông thả diều ở TP.HCM mới bị tạm giữ ấy, quả là các ông ấy không chịu đọc, nghe, xem thông tin, khi mới trước đấy mấy ngày, hàng loạt chuyến bay bị trễ, bị lỡ, bị quay đầu chỉ vì Drone hoạt động trong phạm vi bay, dư luận đang rất bức xúc, thiệt hại lên đến hàng trăm tỉ. Nếu biết thông tin, tôi tin chả ông nào dám mang diều gắn đèn ra thả như thế. Đây nó đã xảy ra và các ông ấy phải chịu trách nhiệm, và chịu sự phẫn nộ luôn cho những vụ Drone trước đó đang điều tra.

Mà quả là, các ứng dụng số ngày càng tiện lợi. Mới nhất tôi làm thủ tục đổi giấy phép lái xe. Đúng ra thì tận tháng 1 sang năm giấy phép mới hết hạn, nhưng… lo xa, lỡ mình quên, mà cái sự quên thì có hàng trăm lý do, thì phải thi lại. Ôi giời thi lái xe, "đoạn trường ai có qua cầu mới hay". Tôi có hơn mười năm lái xe, hàng chục vạn cây số, chưa bị trừ điểm lần nào, nhưng nghĩ tới thi vẫn rén. Thế thì đổi trước vài tháng cho yên tâm.

Ơ mà rất nhanh. Vào bệnh viện Hùng Vương, một bệnh viên tư nhân có khu khám sức khỏe riêng. Khám rất gọn, kết quả điện tử cũng ra ngay. Và nhân viên ở đây rất niềm nở: Anh để em giúp khai báo online luôn. Ngày hôm sau đã thấy trong VNeTraffic có thông báo: "Thông báo hoàn thành thủ tục GPLX, hồ sơ đổi, cấp lại cho người Việt Nam đã có giấy phép lái xe của ông bà… đã hoàn thành thủ tục vào ngày 14/8/2026". Kèm đấy là cái GPLX bản mềm hiện luôn vào ứng dụng song song với bản cũ. Bản cứng sẽ chuyển theo đường bưu điện (theo yêu cầu) đến sau vài ngày. Nghe nói bản cứng tới thì bản mềm cũ sẽ mất, chỉ còn một bản mới.

Thế nên, từ một vụ phạt khủng tới nửa tỷ (nghe anh chủ xe nói đang đi… vay tiền để nộp phạt), nhìn lại mình cũng chả thừa, cũng là một việc nên làm.

Và té ra, nó khá đơn giản và thuận tiện, chỉ tại chúng ta chưa quan tâm?...

* Bài viết thể hiện quan điểm của tác giả!