Trong một bài đăng trên mạng xã hội hôm thứ Ba, ông Trump khẳng định, mặc dù lệnh phong tỏa đối với các cảng của Iran vẫn "hoàn toàn có hiệu lực", mọi hoạt động hàng hải khác đều được tự do đi qua. Ông cũng đăng một bản đồ thể hiện tuyến đường thủy chiến lược này như một phần lãnh thổ của Mỹ.
Những phát ngôn của Tổng thống Mỹ Donald Trump thể hiện sự thay đổi lập trường mới nhất của ông. (Ảnh: AFP qua Aljazeera)
Những bình luận trên đánh dấu sự thay đổi lập trường mới nhất của ông Trump. Hôm thứ Hai, ông tuyên bố Mỹ đang tiến hành các cuộc trao đổi bí mật với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC). Tehran nhanh chóng bác bỏ tuyên bố này.
Những phát biểu hôm thứ Ba dường như phản ánh sự thất vọng của ông Trump trong bối cảnh Iran và Oman vẫn tiếp tục đàm phán về việc quản lý eo biển.
"Không có bất kỳ cuộc đàm phán hay cuộc trao đổi nào đang diễn ra hoặc được lên lịch với Cộng hòa Hồi giáo Iran. Lệnh phong tỏa hải quân vẫn hoàn toàn có hiệu lực. Eo biển Hormuz vẫn mở cửa và hoạt động. Tất cả các thủy lôi đã được gỡ bỏ hoặc kích nổ", ông Trump đăng tải.
Iran tái khẳng định Hormuz sẽ tiếp tục bị đóng cửa cho đến khi Washington đáp ứng các điều khoản trong Bản ghi nhớ thỏa thuận (MoU) mà hai bên ký hồi tháng 6.
Trong khi đó, các bên trung gian tiếp tục tìm cách khôi phục các cuộc đàm phán. Qatar cho biết hôm thứ Ba rằng các bên trung gian đang chờ đợi thỏa thuận dự kiến giữa Iran và Oman trước khi thúc đẩy Washington và Tehran nối lại đàm phán.
Một quan chức Mỹ nói với Al Jazeera rằng "các cuộc đàm phán tích cực" với Iran vẫn đang diễn ra, nhưng ông Trump hiện đã "quyết định chờ đợi" và chỉ thị cho nhóm đàm phán tạm thời dừng lại cho đến khi Tehran "sẵn sàng đạt được một thỏa thuận".
Quan chức này khẳng định "không có mâu thuẫn" trong lập trường của chính quyền Mỹ về các cuộc đàm phán với Iran.
Trong khi đó, nhà đàm phán hàng đầu của Iran, Mohammad Bagher Ghalibaf nói (trong những bình luận được truyền thông nhà nước đăng tải hôm thứ Ba), eo biển Hormuz sẽ tiếp tục đóng cửa cho đến khi Mỹ đáp ứng các điều kiện trong MoU.
Theo ông Ghalibaf phát biểu trước quốc hội, các điều kiện này bao gồm Mỹ dỡ bỏ lệnh phong tỏa đối với các cảng của Iran, dỡ bỏ các lệnh trừng phạt dầu mỏ, giải phóng các tài sản của Tehran đang bị đóng băng, đồng thời chấm dứt các mối đe dọa và hoạt động quân sự trên mọi mặt trận.
Các cuộc tấn công trong khu vực vẫn tiếp diễn
Những tuyên bố cứng rắn từ cả hai phía cho thấy những tiến triển trên thực tế hướng tới đàm phán hòa bình và khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz đã bị đình trệ, làm gia tăng nguy cơ xung đột kéo dài.
Trong diễn biến liên quan, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) đã phát cảnh báo nguy cơ tên lửa vào tối thứ Ba, sau khi Bộ Quốc phòng nước này cho biết hệ thống phòng không đã "phát hiện hai tên lửa đạn đạo được phóng từ Iran". Cả hai quả tên lửa được cho là đã rơi xuống biển.
Bộ Quốc phòng UAE cho biết, lực lượng nước này đang trong tình trạng cảnh giác cao và "hoàn toàn sẵn sàng" ứng phó với mọi mối đe dọa, theo một tuyên bố được đăng trên X.
Trước đó trong ngày thứ Ba, 8 cuộc không kích đã đánh trúng căn cứ quân sự Abu al-Duhur ở vùng nông thôn phía đông tỉnh Idlib của Syria, gây thiệt hại nhưng không có thương vong, truyền thông nhà nước Syria đưa tin.
Mỹ và một số quốc gia khác cáo buộc Israel đứng sau các cuộc không kích. Đặc phái viên Mỹ về Syria và Iraq, Tom Barrack, gọi đây là "một hành động leo thang không cần thiết, không góp phần thúc đẩy ổn định khu vực".
Thế Hải (Theo Aljazeera, Trtworld)
