Sau nhiều tuần gia tăng các cuộc tấn công nhắm vào tàu thuyền và các cảng trên Biển Đen, Ukraine đã gửi một đề xuất tới Nga, trong đó gợi ý cả hai bên cùng ngừng tấn công các mục tiêu dân sự trong khu vực, Reuters dẫn nguồn thạo tin cho biết ngày 13/8.
Theo Reuters, Ukraine đã đề xuất một thỏa thuận với Nga nhằm chấm dứt các cuộc tấn công của cả hai bên vào tàu dân sự trên Biển Đen, trong nỗ lực rõ ràng nhằm mở lại hành lang vận chuyển ngũ cốc huyết mạch.
Kiev được cho là đã đưa ra đề xuất này thông qua một bên thứ ba, trong khi Moscow vẫn chưa đưa ra phản hồi, Reuters cho biết.
Biển Đen là tuyến đường xuất khẩu then chốt của cả Nga và Ukraine, dùng để vận chuyển ngũ cốc và các thực phẩm thiết yếu ra thị trường quốc tế. Kể từ tháng 7, Ukraine trên thực tế đã đóng cửa tuyến đường này đối với tàu thương mại Nga.
Máy bay không người lái (UAV/drone) của Ukraine đã tấn công gần 220 tàu ở khu vực Biển Azov - Biển Đen, bao gồm tàu chở dầu, tàu chở ngũ cốc và phà chở khách.
Theo The Guardian, chiến dịch này buộc Nga phải tạm dừng hoạt động vận tải qua kênh nối Biển Caspi với Biển Azov, đi qua eo biển Kerch nối Biển Đen với Biển Azov, rồi hướng tới eo biển Bosphorus do Thổ Nhĩ Kỳ quản lý.
Trong cùng giai đoạn, Nga đã tăng cường các cuộc tấn công vào các cảng phía Nam của Ukraine, gây thiệt hại nghiêm trọng cho ngành nông nghiệp nước này. Khoảng 90% lượng ngũ cốc và hướng dương của Ukraine được xuất khẩu từ Odessa cùng các cảng lân cận Chornomorsk và Pivdenne.
Đề xuất của Ukraine về ngừng bắn ở Biển Đen được đánh giá mang tính thực dụng, nhằm giúp cả hai bên nối lại các chuyến hàng quan trọng đối với an ninh lương thực toàn cầu.
Thời điểm này trùng với mùa thu hoạch của Ukraine, trong khi hoạt động vận tải từ các cảng của nước này gần như bị đình trệ.
Cả Kiev và Moscow tiếp tục đổ lỗi cho nhau về các cuộc tấn công làm gián đoạn vận chuyển ngũ cốc, có nguy cơ đẩy giá lương thực tăng cao trong năm nay.
Cả Nga và Ukraine – những bên đóng vai trò chủ chốt trên thị trường nông sản toàn cầu – đều cáo buộc lẫn nhau về việc gia tăng các cuộc tấn công nhắm vào tàu thuyền phục vụ hoạt động xuất khẩu. Ảnh: LBC
Đề xuất này xuất hiện sau khi có thông tin Phó Tổng thống Mỹ JD Vance đã yêu cầu Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky ngừng một số cuộc tấn công vào cảng Novorossiysk của Nga trên Biển Đen.
Trong cuộc điện đàm ngày 31/7, được tờ Financial Times đưa tin đầu tiên, ông Vance phàn nàn rằng các đòn tấn công vào tàu chở dầu từ Kazakhstan đang gây hại cho các công ty Mỹ và làm bất ổn giá dầu.
Văn phòng của ông Zelensky chưa đưa ra bình luận về thông tin trên, nhưng Kiev đang trong quá trình đàm phán nhạy cảm với chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump. Họ đang tìm kiếm các tên lửa đánh chặn Patriot do Mỹ sản xuất để bảo vệ các thành phố của Ukraine trước các đợt tấn công dồn dập bằng tên lửa đạn đạo của đối phương.
Theo Financial Times, kể từ sau cuộc điện đàm, lực lượng hệ thống không người lái của Ukraine đã không còn tấn công các tàu chở dầu Kazakhstan qua cơ sở của Liên minh Đường ống Caspian (CPC) tại Novorossiysk.
Tuy nhiên, Ukraine vẫn tiếp tục tập kích các mục tiêu khác tại đây – nơi đóng quân của Hạm đội Biển Đen thuộc Hải quân Nga.
Trong ngày 12/8, Ukraine đã thực hiện cuộc tấn công phối hợp với quy mô lớn nhằm vào cảng Novorossiysk, sử dụng 15 hệ thống vũ khí trong nước gồm tên lửa, máy bay không người lái và tàu không người lái mặt nước.
Bộ Tổng tham mưu các lực lượng vũ trang Ukraine (AFU) và Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) xác nhận rằng các cuộc tấn công này là một phần của chiến dịch phối hợp chung, trang Kyiv Post cho biết.
Theo dữ liệu sơ bộ, 2 khinh hạm thuộc Dự án 11356 là Admiral Makarov và Admiral Essen, cùng tàu tên lửa cỡ nhỏ Buyan-M (Dự án 21631) và tàu tuần tra Vasily Bykov (Dự án 22160) đều đã bị hư hại ở các mức độ khác nhau.
Tổng thống Zelensky xác nhận đây là lần đầu tiên các hệ thống như Palianytsia, Peklo, Bars, Long Neptune cùng nhiều loại máy bay và tàu không người lái khác của Ukraine phối hợp trong một chiến dịch.
Theo Al Jazeera, sau cuộc tấn công, các nhà chức trách Nga đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp khi đường ống nước bị vỡ khiến việc cấp nước bị gián đoạn và nhiều đám cháy xảy ra.
Ông Andrei Kravchenko, Thị trưởng thành phố Novorossiysk, cho biết 4 doanh nghiệp, hơn 20 tòa nhà dân cư và một số cơ sở giáo dục trong khu vực đã bị hư hại.
"Novorossiysk đã trải qua một đêm kinh hoàng", ông cho biết khi nói về vụ tấn công trong một bài đăng trên Telegram.
Minh Đức (Theo The Guardian, Al Jazeera)
