Thông tin về tiến độ của dự án chống ngập 10.000 tỷ đồng, phía Công ty CP Đầu tư xây dựng Trung Nam (Trung Nam Group) - chủ đầu tư dự án - cho biết, công trình đã đạt được nhiều tiến độ quan, hàng loạt hạng mục trọng điểm hiện đã đạt tiến độ từ 90% trở lên và đủ điều kiện vận hành thử.
Đại công trình từng nhiều lần lỡ hẹn nay được kỳ vọng sẽ trở thành “lá chắn” kiểm soát triều cường cho khu vực trung tâm và phía Nam thành phố.
Công ty CP Đầu tư xây dựng Trung Nam (Trung Nam Group) thông tin, cống Bến Nghé đã hoàn thành khoảng 99% khối lượng, đang vận hành thử và tinh chỉnh hệ thống điều khiển tự động SCADA. Cống Tân Thuận đạt khoảng 95%. Cống Phú Xuân đạt 92% sau khi hoàn tất lắp đặt cửa van chính.
Các hạng mục khác như: cống Mương Chuối đạt khoảng 94%, cống Phú Định khoảng 90%, còn cống Cây Khô đạt gần 89% và đang tiếp tục hoàn thiện phần cơ điện, hệ thống vận hành tự động.
Dự án giải quyết ngập do triều khu vực Tp.HCM giai đoạn 1 được khởi công từ năm 2016 theo hình thức BT (xây dựng - chuyển giao), với tổng vốn đầu tư gần 10.000 tỷ đồng. Đây là một trong những công trình chống ngập lớn nhất từng được triển khai tại Tp.HCM, trong bối cảnh đô thị đầu tàu kinh tế cả nước liên tục đối mặt với tình trạng ngập úng do mưa lớn, triều cường và biến đổi khí hậu.
Ở nhóm hạ tầng phụ trợ, tuyến đê bao - kè ven sông đã hoàn thành khoảng 87%. Cống Cầu Kinh - Bà Bướm đạt khoảng 95%, trong khi khu nhà quản lý trung tâm đạt khoảng 88% và đang hoàn thiện hệ thống điều hành tự động. Theo thiết kế, dự án gồm 6 cống kiểm soát triều lớn với khẩu độ từ 40-160 m, 2 cống nhỏ cùng hệ thống đê bao - kè ven sông dài khoảng 6 km. Công trình còn tích hợp hệ thống điều khiển và quan trắc tự động SCADA phục vụ công tác vận hành, giám sát và điều tiết nước.
Bước ngoặt xuất hiện khi Chính phủ ban hành Nghị quyết 212/NQ-CP vào tháng 7/2025 nhằm tháo gỡ một phần khó khăn pháp lý cho dự án. Đến đầu tháng 2/2026, công trình chính thức được tái triển khai.
Không chỉ có chức năng ngăn triều cường, hệ thống này còn giúp điều tiết dòng chảy trong mạng lưới sông, kênh rạch; hỗ trợ tiêu thoát nước mưa cho khu vực nội đô theo quy hoạch chống ngập của Tp.HCM. Đồng thời, công trình cũng góp phần hạn chế xâm nhập mặn, cải thiện môi trường nước và chỉnh trang cảnh quan đô thị khu vực phía Nam thành phố.
Dự án từng được kỳ vọng hoàn thành từ nhiều năm trước. Tuy nhiên, đến cuối năm 2020, khi tổng khối lượng thi công đã vượt mốc 90%, toàn bộ công trường phải dừng lại do phát sinh các vướng mắc liên quan cơ chế thanh toán quỹ đất cho nhà đầu tư.
Nhiều hạng mục dang dở nằm bất động suốt gần 5 năm, trong khi Tp.HCM liên tiếp trải qua những đợt triều cường gây ngập trên diện rộng.
Hiện Trung Nam Group đang tổ chức thi công liên tục tại công trường, đồng thời tăng cường kiểm soát tiến độ, chất lượng và an toàn lao động nhằm bảo đảm mục tiêu hoàn thành toàn bộ dự án trong năm 2026. Theo chủ đầu tư, các hạng mục đủ điều kiện sẽ được đưa vào vận hành sớm thay vì chờ hoàn thiện toàn tuyến.
Dù vậy, doanh nghiệp cho rằng nút thắt lớn nhất hiện nay vẫn là thủ tục pháp lý liên quan cơ chế thanh toán dự án. Theo Trung Nam Group, Tp.HCM đã giao 3 khu đất để thực hiện thanh toán nhưng chưa hoàn tất định giá, trong khi 2 khu đất bổ sung vẫn chưa được đưa vào danh mục chính thức.
Ngoài ra, doanh nghiệp cũng đề xuất được tham gia vận hành hệ thống trong khoảng 5 năm đầu nhằm bảo đảm công trình hoạt động ổn định, đồng thời hỗ trợ đào tạo nhân sự và chuyển giao công nghệ cho phía Thành phố.
Khi đi vào vận hành, dự án được kỳ vọng sẽ góp phần kiểm soát ngập do triều cho nhiều khu vực trung tâm và phía Nam Tp.HCM, bao gồm các địa bàn thuộc quận 1, 4, 7, 8 cũ cùng Nhà Bè và Bình Chánh - những nơi thường xuyên chịu ảnh hưởng nặng bởi triều cường và mưa lớn.
