Trời vừa hửng nắng, bà Lương Thị Lưu, 60 tuổi, xã Xuân Du lại xách giỏ ra vườn đào phía sau nhà. Những gốc đào phai đã qua nhiều năm tuổi đang bước vào thời kỳ thay lá. Màu xanh non dần nhường chỗ cho sắc lá úa, phủ kín cả triền đồng, tạo nên khung cảnh mộc mạc rất riêng của xã miền núi này mỗi độ giáp Tết.
Toàn xã Xuân Du có gần 300ha diện tích đào.
"Phải tranh thủ những ngày nắng ráo để tuốt lá, chăm cây. Tuốt đúng thời điểm thì hoa mới nở đều, nở đúng Tết, bán mới được giá", bà Lưu nói, tay thoăn thoắt vặt từng chiếc lá đã ngả màu.
Tuốt lá đào không chỉ là việc làm mang tính thời vụ, mà được xem là "chìa khóa" quyết định sự thành bại của cả vụ Tết. Khi lá được loại bỏ, dinh dưỡng trong cây sẽ dồn nuôi nụ, kích thích đào bật chồi, ra hoa đúng thời khắc giao mùa.
Người dân đang vào thời kỳ tuốt lá đào.
Đây là thời điểm quan trọng quyết định cho cây đào nở hoa đúng vụ.
Theo ông Hồ Công Quyết, người có hàng chục năm gắn bó với nghề trồng đào ở thôn 6, việc tuốt lá phải căn chính xác từng ngày, từng đợt rét – nắng. "Chỉ cần hoa nở sớm hay muộn vài ngày là coi như hỏng vụ. Có cây để rụng lá tự nhiên, có cây phải tuốt tay, tùy diễn biến thời tiết từng năm", ông chia sẻ.
Trồng cả năm, thu hoạch một vụ nên người nông dân rất mong chờ vụ Tết.
Nghề trồng đào đã giúp người dân có thu nhập khấm khá.
Những năm gần đây, thời tiết thất thường khiến người trồng đào thêm phần lo lắng. Tuy vậy, bằng kinh nghiệm tích lũy qua nhiều thế hệ, đào phai Xuân Du vẫn sinh trưởng ổn định, nụ khỏe, màu hoa phớt hồng đặc trưng, bền và lâu tàn.
Những cây đào tiền triệu là hi vọng của người dân vào vụ Tết.
Không khí tất bật ở những cánh đồng đào cũng mang lại nguồn thu nhập cho nhiều lao động địa phương. Bà Đỗ Thị Duyến, 70 tuổi, cho biết bà đã gắn bó với công việc tuốt lá đào thuê nhiều năm nay. "Vào cao điểm, tôi đi từ sáng sớm đến chiều, mỗi ngày cũng được 250.000 – 300.000 đồng. Có thêm tiền sắm sửa Tết, lại được làm việc ngoài đồng cho đỡ buồn", bà cười hiền.
Đào phai của xã Xuân Du có thương hiệu từ lâu, được thị trường ưa chuộng.
Cứ cách Tết khoảng một tháng, cả xã Xuân Du như bước vào "mùa ra quân". Người lên đồi, người xuống ruộng, người tỉ mẩn tuốt lá, người bón phân, tỉa cành. Trên những lối mòn giữa vườn đào, câu chuyện xoay quanh thời tiết, nụ hoa và giá cả năm nay.
Theo UBND xã Xuân Du, toàn xã hiện có gần 300 ha đất trồng đào, trong đó khoảng 250 ha dự kiến cho thu hoạch phục vụ Tết Nguyên đán 2026. Nhiều hộ trồng đào quy mô lớn đạt doanh thu hàng tỷ đồng mỗi mùa, đưa Xuân Du trở thành vùng trồng đào phai lớn nhất Thanh Hóa.
Những ngày này, nhiều thương lái đã tìm về tận vườn khảo sát, hỏi giá, đặt cọc sớm cho những gốc đào đẹp. Sự nhộn nhịp ấy khiến người trồng đào thêm phấn chấn, kỳ vọng một mùa xuân đủ đầy sau những tháng ngày "canh hoa" giữa nắng gió cuối năm.
