Thủ tướng Slovakia Robert Fico vừa có chuyến thăm tới Ukraine để tham dự một cuộc họp liên chính phủ với người đồng cấp của nước láng giềng phía Đông, ông Serhii Koretskyi.
Tại cuộc họp diễn ra tỉnh Lviv, miền Tây Ukraine ngày 5/11, ông Fico đã cam kết cung cấp viện trợ nhân đạo, đề nghị đăng cai các cuộc đàm phán hòa bình và tái khẳng định sự ủng hộ của Slovakia đối với tư cách thành viên Liên minh châu Âu (EU) của Ukraine.
Slovakia có đường biên giới phía Đông giáp với Ukraine dài khoảng 97 km. Hai quốc gia láng giềng cũng nhất trí tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực năng lượng, giáo dục và giao thông, bất chấp những bất đồng về cuộc xung đột đang diễn ra giữa Ukraine và Nga.
Theo trang The Slovak Spectator, đây là cuộc họp liên chính phủ Slovakia - Ukraine lần thứ 4 kể từ năm 2024 và là lần thứ 2 diễn ra trên lãnh thổ Ukraine. Lần này, ông Fico đã đi sâu hơn vào quốc gia đang chìm trong xung đột so với chuyến thăm trước đó tới thành phố biên giới Uzhhorod.
Thủ tướng Slovakia Robert Fico và Thủ tướng Ukraine Serhii Koretskyi, tại Lviv, ngày 5/11/2026. Ảnh: Kyiv Post
Ông Fico nói với Thủ tướng Ukraine Serhii Koretskyi rằng Slovakia sẵn sàng đăng cai các cuộc đàm phán hòa bình ở bất kỳ địa điểm nào tại nước này.
Thủ tướng Fico thừa nhận rằng hiện tại chưa phải là thời điểm thích hợp cho một Hội nghị Thượng đỉnh hòa bình quy mô lớn, đồng thời cho biết Slovakia là một quốc gia quá nhỏ để có thể tự mình tổ chức một sự kiện như vậy. Tuy nhiên, các cuộc đàm phán kỹ thuật ở cấp độ thấp hơn vẫn có khả năng thực hiện được.
Ông cũng chỉ trích EU và Liên Hợp Quốc vì cho rằng các tổ chức này đã thất bại trong việc đưa ra một kế hoạch hòa bình đáng tin cậy.
"Tôi hứa với ông rằng tôi sẽ thúc đẩy EU hành động nhiều hơn nữa vì Ukraine", ông Fico nói với ông Koretskyi, theo tờ Hospodárske noviny (Slovakia).
The Slovak Spectator cho rằng ông Fico đã thể hiện thái độ hòa giải một cách bất ngờ khi ca ngợi chính phủ Ukraine vì những nỗ lực trong bối cảnh phải chịu áp lực quân sự to lớn.
Thủ tướng Slovakia cũng bảo vệ quan điểm duy trì đối thoại với Nga, lập luận rằng Bratislava cần giữ liên lạc với tất cả các bên quốc tế có liên quan.
Slovakia dưới thời ông Fico duy trì lập trường không cung cấp vũ khí sát thương cho Ukraine, nhưng vẫn cởi mở với lĩnh vực hỗ trợ nhân đạo.
Trong cuộc họp ngày 5/11, phía Slovakia cam kết dành 500.000 Euro để mua máy phát điện, giúp các khu vực tại Ukraine đối phó với tình trạng thiếu điện trong mùa đông, 300.000 Euro khác sẽ được dùng để hỗ trợ gia cố các hầm trú ẩn bảo vệ dân thường, bao gồm cả tại các khu vực Chernihiv và Sumy, trong khi 200.000 Euro nữa sẽ được phân bổ cho các cơ sở y tế.
Theo hãng tin TASR (Slovakia), ông Fico cho biết 40 chiếc máy xúc được thiết kế chuyên dụng cho công tác rà phá bom mìn dự kiến sẽ được chuyển đến Ukraine vào tháng 1 hoặc trong quý đầu tiên của năm 2027.
Slovakia sẽ cung cấp 3 đầu máy xe lửa cho Đường sắt Ukraine nhằm giải quyết những khó khăn trong việc vận chuyển quặng sắt từ Ukraine đến nhà máy thép Košice. Chính phủ Ukraine kỳ vọng các đầu máy này sẽ được đưa vào sử dụng trước cuối năm 2026.
Kiev cũng trông đợi vào nguồn cung cấp điện khẩn cấp thông qua Slovakia, trong bối cảnh các cuộc tấn công từ phía Nga tiếp tục gây hư hại cho cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraine.
Ngoài ra, ông Fico cũng tái khẳng định sự ủng hộ của Slovakia đối với các nỗ lực hội nhập EU của Ukraine.
"Chúng tôi hoàn toàn tôn trọng tham vọng hướng tới châu Âu của các bạn. Bất kỳ quốc gia nào mong muốn trở thành thành viên EU đều có quyền nộp đơn, đáp ứng các tiêu chí và gia nhập liên minh", ông Fico nói, đồng thời cho biết thêm rằng Slovakia sẵn sàng hỗ trợ quốc gia láng giềng phía Đông trong tiến trình hội nhập này.
"Chúng tôi sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm với tư cách là một quốc gia thành viên EU, cũng như những kiến thức chuyên môn tích lũy được trong suốt quá trình gia nhập khối", ông Fico nói thêm.
Về phần mình, Thủ tướng Ukraine Koretskyi bày tỏ cảm kích trước gói hỗ trợ năng lượng mới nhất từ Slovakia mà ông Fico công bố, đồng thời đặc biệt cảm ơn Slovakia vì quyết định tham gia Liên minh Quốc tế về việc đưa trẻ em Ukraine trở về nước.
Theo hãng tin Ukrinform, hai Thủ tướng đã ký kết một tuyên bố chung về hợp tác, trong đó nêu rõ tất cả các thỏa thuận thực tế hiện có cùng các dự án dự kiến triển khai, tạo thành một kế hoạch hành động rõ ràng cho các nhóm làm việc của hai bên.
Hai bên cũng ký kết một hiệp định liên chính phủ về việc thành lập một trường trung học song ngữ Ukraine - Anh tại Cộng hòa Slovakia và một trường tương tự theo mô hình Slovakia - Anh tại Ukraine. Cả hai trường dự kiến sẽ đi vào hoạt động từ năm học tới.
Minh Đức (Theo The Slovak Spectator, Ukrinform)
