Trong một bài đăng trên Truth Social, ông Trump cho biết, từ ngày 1/2/2026, chính phủ Mỹ sẽ áp đặt thêm 10% thuế nhập khẩu lên hàng hóa từ Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, Pháp, Đức, Hà Lan, Phần Lan và Anh, những nước vốn đã phải đối mặt với những hàng rào thuế quan sẵn có mà ông Trump đã áp đặt từ trước.
Trong bài đăng, ông Trump khẳng định hàng rào thuế quan này sẽ tăng lên mức 25% trong ngày 1/6 và sẽ tiếp tục tăng cho tới khi Mỹ có được thỏa thuận trao đổi Greenland.
Ông Trump đã nhiều lần khẳng định sẽ không chấp nhận kết quả nào ngoài việc toàn quyền sở hữu Greenland, lãnh thổ tự trị của Đan Mạch. Lãnh đạo Đan Mạch và Greenland đều đã nhấn mạnh không có ý định bán hòn đảo này và không muốn trở thành một phần của Mỹ.
Một số thượng nghị sĩ Mỹ cũng đã lên tiếng phản đối.
Một cuộc thăm dò ý kiến tới người dân Mỹ của Reuters/Ipsos đã cho thấy chưa tới 1/5 số người trả lời ủng hộ mua lại Greenland.
Ông Trump đã nhiều lần khẳng định Greenland có tầm quan trọng lớn đối với nền an ninh của Mỹ do vị trí chiến lược và nguồn khoáng sản dồi dào, và khẳng định chưa loại bỏ phương án chiếm lấy hòn đảo này bằng vũ lực. Trong tuần vừa qua, các nước châu Âu đã điều động một số quân nhân tới hòn đảo này theo nguyện vọng của Đan Mạch.
Ông Trump đã viết về quyết định này: "Những quốc gia này đang đưa ra một nước cờ nguy hiểm, đặt ra sự rủi ro khó chấp nhận và khó giải quyết".
Người biểu tình tại Đan Mạch và Greenland đã xuống đường trong ngày thứ Bảy nhằm phản đối những đòi hỏi của ông Trump và yêu cầu tôn trọng quyền tự quyết định tương lai của họ.
Các nước mà ông Trump nêu tên trong ngày thứ Bảy đã đứng ra hậu thuẫn Đan Mạch, cảnh báo quyết định chiếm đoạt lãnh thổ tại một nước thành viên NATO bằng vũ lực có thể sẽ phá vỡ liên minh quân sự mà chính quyền Washington dẫn đầu này.
Trong một phát biểu, Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Lokke Rasmussen cho biết: "Tuyên bố của ông Trump là một diễn biến bất ngờ".
Thủ tướng Anh Keir Starmer đã đưa ra phát biểu gay gắt lên án đe dọa của ông Trump, và trên X đã khẳng định chính phủ Anh sẽ trực tiếp nêu vấn đề tới chính quyền Washington.
Ảnh: REUTERS/Leonhard Foeger.
Lãnh đạo Ủy ban Châu Âu Ursula von der Leyen và Lãnh đạo Hội đồng Châu Âu Antonio Costa đã khẳng định Liên minh Châu Âu EU "toàn tâm toàn lực" hậu thuẫn Đan Mạch và Greenland.
"Hàng rào thuế quan sẽ gây tổn hại cho quan hệ xuyên Đại Tây Dương và đe dọa leo thang căng thẳng. Châu Âu sẽ tiếp tục đoàn kết, hợp tác và cam kết giữ vững quyền tự trị của mình".
Các quan chức Na Uy, Thụy Điển, Pháp và Đức đã tái khẳng định hậu thuẫn Đan Mạch trong ngày thứ Bảy và nhận định vấn đề thuế quan không nên là một phần trong các thảo luận về Greenland.
Chính phủ Cyprus, quốc gia đang giữ vai trò lãnh đạo EU, cho biết đã lên kế hoạch tổ chức họp khẩn cấp các đại sứ từ 27 nước thành viên EU trong ngày Chủ Nhật.
Những đe dọa mà ông Trump đưa ra trong ngày thứ Bảy có thể sẽ phá vỡ thỏa thuận dự kiến mà ông đề xuất trong năm 2025 với EU và Anh. Thỏa thuận này đặt ra mức thuế nhập khẩu 15% lên hàng hóa từ châu Âu và 10% lên phần lớn hàng hóa từ Anh.
William Reinsch, chuyên gia thương mại tại Trung tâm Nghiên cứu chiến lược Quốc tế cho biết: "Theo tôi thấy, vấn đề nghiêm trọng hơn cả là quyết định phân biệt đối xử đối với các nước châu Âu của ông Trump. Điều này có thể sẽ khiến Quốc hội Châu Âu nhận định việc thông qua thỏa thuận thương mại với Mỹ là vô nghĩa, vì ông Trump đã bắt đầu có hành vi phớt lờ nó ngay từ bây giờ".
Carsten Brzeski, trưởng bộ phận kinh tế vĩ mô tại ING Research nhận định các nước châu Âu không nên vội vã phản ứng trước các đe dọa thuế quan của ông Trump.
"Họ nên phớt lờ chúng và chờ xem diễn biến. Châu Âu đã thể hiện rõ quan điểm sẽ không chấp nhận mọi đòi hỏi, và vì vậy đe dọa thuế quan này đã là tiến triển có cải thiện so với đe dọa quân sự từ trước".
Nguyễn Quang Minh (Theo Reuters)
