Định hình hệ sinh thái công nghiệp thế hệ mới
Ngày 26/10, tại Tp.HCM đã diễn ra chương trình Ngày Đổi mới sáng tạo mở 2026 (Open Innovation Day 2026) với chủ đề “Kiến tạo thành phố công nghiệp thế hệ mới”, mở đầu cho chuỗi hoạt động của Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026. Sự kiện tập trung thúc đẩy hợp tác giữa cơ quan quản lý, viện nghiên cứu, doanh nghiệp công nghệ và nhà đầu tư, đưa các giải pháp đổi mới sáng tạo vào thực tiễn sản xuất, kinh doanh.
Phát biểu tại sự kiện, ông Trương Minh Huy Vũ, Phó Chủ tịch UBND Tp.HCM, cho rằng trí tuệ nhân tạo (AI), chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và các công nghệ đột phá đang làm thay đổi phương thức sản xuất công nghiệp cũng như cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu.
Ông Trương Minh Huy Vũ, Phó Chủ tịch UBND Tp.HCM.
Trong bối cảnh đó, lợi thế về đất đai, chi phí thấp và lao động giá rẻ đang dần thu hẹp. Năng lực cạnh tranh của một thành phố ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng dữ liệu, năng lực tính toán, năng lượng sạch, nguồn nhân lực chất lượng cao và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.
Theo ông Vũ, Nghị quyết số 09-NQ/TW ngày 19/5/2026 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Tp.HCM trong kỷ nguyên mới đã đặt ra yêu cầu chuyển đổi sang mô hình tăng trưởng dựa trên kinh tế tri thức, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo. Thành phố cũng được định hướng chủ động thí điểm các cơ chế, chính sách mới theo hình thức thử nghiệm có kiểm soát.
Sau sắp xếp đơn vị hành chính, Tp.HCM có diện tích hơn 6.772 km² và dân số hơn 14 triệu người, hội tụ nhiều lợi thế về tài chính, dịch vụ, khoa học - công nghệ, công nghiệp chế biến, chế tạo, cảng biển, logistics và năng lượng.
Đây là nền tảng để thành phố tăng cường liên kết giữa nghiên cứu, phát triển công nghệ với sản xuất công nghiệp và mạng lưới cung ứng quốc tế. Từ đó, Tp.HCM hướng đến xây dựng mô hình công nghiệp thế hệ mới, trong đó công nghệ số, AI, bán dẫn, công nghệ lõi, năng lượng xanh và logistics hỗ trợ lẫn nhau.
Phó Chủ tịch UBND Tp.HCM nhấn mạnh, xây dựng thành phố công nghiệp thế hệ mới không đơn thuần là tập trung các nhà máy hiện đại, mà cần hình thành hệ sinh thái có sự kết nối giữa công nghệ, sản xuất, nghiên cứu và phát triển. Trong mô hình này, hoạt động sản xuất được dẫn dắt bởi dữ liệu và AI, vận hành bằng năng lượng sạch, đồng thời gắn với năng lực nghiên cứu ngay tại địa phương.
Các đại biểu quốc tế có mặt tham dự chương trình.
Để hiện thực hóa mục tiêu, thành phố xác định đổi mới sáng tạo phải xuất phát từ những bài toán thực tế của đô thị và doanh nghiệp.
Các vấn đề cần giải quyết gồm chuyển đổi khu công nghiệp hiện hữu theo hướng sinh thái, xanh và thông minh; tối ưu chuỗi logistics cảng biển - đường bộ - đường thủy; bảo đảm năng lượng sạch cho sản xuất và hạ tầng số; giảm ùn tắc giao thông, chống ngập, thích ứng với biến đổi khí hậu và đào tạo nguồn nhân lực cho các ngành công nghệ cao.
Theo ông Vũ, mỗi bài toán vừa là thách thức phát triển, vừa mở ra cơ hội thị trường cho các giải pháp công nghệ. Vì vậy, Tp.HCM định hướng chủ động công bố bài toán, đặt hàng giải pháp, mở dữ liệu và hạ tầng thử nghiệm để doanh nghiệp, viện nghiên cứu và startup tham gia giải quyết.
Đối với những giải pháp đã được kiểm chứng hiệu quả trong thực tế, thành phố sẵn sàng đóng vai trò khách hàng đầu tiên, tạo điều kiện nhân rộng và thương mại hóa. Cách tiếp cận này nhằm rút ngắn khoảng cách từ nghiên cứu đến ứng dụng, giúp công nghệ tạo ra giá trị thực chất cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Kết nối nghiên cứu với thị trường, mở rộng hợp tác quốc tế
Tại sự kiện, bà Bùi Thanh Hằng, Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo mở SoiHub, cho biết trung tâm lấy nhu cầu của doanh nghiệp và thị trường làm trọng tâm, thúc đẩy kết nối giữa nghiên cứu với sản xuất.
Bà Bùi Thanh Hằng, Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo mở SoiHub.
Đến nay, SoiHub đã kết nối, hợp tác phát triển 50 công nghệ trong nước và quốc tế, tiếp nhận 15 đơn đặt hàng từ thị trường và thiết lập 20 thỏa thuận hợp tác chiến lược.
Theo bà Hằng, xây dựng thành phố công nghiệp thế hệ mới không chỉ cần hạ tầng mà còn đòi hỏi năng lực làm chủ công nghệ, nguồn nhân lực chất lượng cao và sự liên kết hiệu quả giữa nghiên cứu với thị trường.
SoiHub đang thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực AI, bán dẫn, kinh tế tầm thấp, công nghiệp chế tạo và vật liệu mới, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam.
Việc tổ chức Open Innovation Day gắn với Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026 cũng nhằm kết nối các định hướng phát triển với dự án và đối tác cụ thể. Những lĩnh vực được chú trọng gồm bán dẫn, AI và trung tâm dữ liệu, sản xuất thông minh, tự động hóa, công nghiệp xanh, năng lượng sạch và kinh tế tầm thấp.
Tp.HCM mong muốn trở thành điểm hội tụ và lan tỏa của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia. Thành phố hướng đến tạo điều kiện để các viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp công nghệ và startup từ nhiều địa phương cùng tiếp cận bài toán thực tế, thử nghiệm giải pháp và tìm kiếm nhà đầu tư.
Đồng thời, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của Tp.HCM sẽ được kết nối với mạng lưới các Trung tâm Cách mạng công nghiệp lần thứ tư của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), các tập đoàn công nghệ, quỹ đầu tư và trung tâm nghiên cứu quốc tế. Thành phố không chỉ hướng đến tiếp nhận công nghệ mà còn thúc đẩy hợp tác đồng nghiên cứu, đồng phát triển và đưa sản phẩm ra thị trường khu vực, toàn cầu.
Theo lãnh đạo Tp.HCM, các kiến nghị, sáng kiến và cam kết hợp tác hình thành tại sự kiện sẽ được thành phố tiếp thu, đưa vào quá trình hoạch định chính sách và xây dựng danh mục hợp tác trong thời gian tới.
Thông qua việc kết nối dòng vốn đầu tư chất lượng cao, công nghệ, tri thức, chuyên gia và thị trường quốc tế, Tp.HCM kỳ vọng tạo thêm động lực phát triển công nghiệp công nghệ cao và đổi mới sáng tạo. Thành phố cam kết đồng hành với doanh nghiệp thông qua môi trường đầu tư minh bạch, thủ tục thuận lợi, hạ tầng số hiện đại, nguồn nhân lực chất lượng cao và cơ chế linh hoạt, tạo điều kiện để các giải pháp công nghệ mới được thử nghiệm, ứng dụng và thương mại hóa.
